DÜNYA’DA DAĞCILIK
Yeryüzü üzerinde 600 mt.yi geçen bütün kara parçalarına ‘’Dağ’’denir.Dünyada olduğu gibi güneş sistemi içindeki gezegenlerde de dağlar vardır.Gezegen tabanlarını esas alırsak yükseklikleri şöyledir.
Mars da Olympus Dağı(26.000mt.)
Dünyada (Pasifikte) Mauna Dağı(10.200mt.)
Ayda Mans Dağı(8000mt.)
Venüsde Gila Dağı(3000mt.)
Dünyadaki bütün dağların yüksekliği deniz seviyesine göre ölçülür. And dağlarının ortalaması 4000mt, Himayaların ortalaması ise 5000mt.dır.
Dünya dağcılığı 1786 yılında Fransızların avrupanın en yüksek noktası Mont Blanc(4807mt.)tırmanmaları ile başlamıştır.1800 yıllarının dağcılığı, Avrupalı dağcıların,1865 yılında Alplerin en zor zirvesi Matterhorn’a tırmanmaları ile sürecini tamamlamıştır.1900’lere gelindiğinde dünya dağcıları, rotalarını Amerika, Afrika ve Kafkasyaya çevirmişlerdir. Güney Amerikanın en yüksek nokatası And dağlarındaki Aconcagua(6960mt.)ve Kuzey Amerika’nın doruğu MC Kinley(6194mt.)bu süreçte tırmanılmıştır. Yirminci yüzyılın ilk yarısına doğru ibre Himalayalara dönmüştür. Bu arada 1931 yılında’’Dünya Dağcılar Birliği’’(UIAA)kurulmuştur. İkinci dünya savaşının getirdiği duraklamaya müteakip 1950’lerde tekrar hareketlenme başlamıştır.
Dünya üzerinde 8000 lik 14 adet dağ vardır. Profesyonel dağcılar arasında bunların tümüne tırmanma projesi her zaman gündemde kalmıştır. Şimdiye kadar, dünyada bu projeyi gerçekleştiren 12 dağcı olmuştur. Hepsi de yaşamaktadır. Yükseklik itibarıyla dünyadaki dağların ilk beşinin ilk tırmanış hikâyeleri şöyledir.
Everest(8848mt.) Edmund Hillary/İngiltere 1953
Tenzig Norgay/Yeni Zelanda
K.2Dağı(8611mt.) İtalyan ekibi
Kanchenjungha(8584mt.) George Band/İngiltere 1954
Joe Brown/İngiltere
Lhotse Dağı(8516mt.) Ernst Reis/İsviçre 1956
Fritz Luchsinger/İsviçre
Makalu Dağı(8462mt.) Lionel Terray/Fransa 1955
Jean Couzy/Fransa
Dünya dağcılık tarihinin başlangıcından bu güne kadar 300 civarında dağcı hayatını kaybetmştir. Dünyanın en riskli dağı K 2 de ölüm oranı% 30 dur. Buna rağmen insanoğlu tutkusundan asla vazgeçmemiştir.
Dünya dağcılığının zirvesine, Everest’e ilk çıkan Edmund Hillary-Tenzig Norgay çifti ile 8000’lik oksijensiz tırmanan Reinhold Mesner’i yerleştirmek uygun olacaktır. (F.Ş.)
NOT: Derlemedir.
İDA DAĞCILIK VE ARAMA KURTARMA İHTİSAS KULÜBÜ